Implant răng cửa ở Busan: mất một răng có thể trông tự nhiên không?

• Với implant răng cửa, chỉ tích hợp với xương là chưa đủ. Đường viền nướu và phần nướu giữa các răng cũng phải trông tự nhiên.
• Nướu đi theo xương, nên độ dày và chiều cao xương phía môi phần lớn quyết định đường viền nướu.
• Nướu giữa các răng phụ thuộc vào xương của răng bên cạnh, thứ rất khó phục hồi một khi đã mất.
• Có thể cần ghép xương hoặc tạo hình nướu, nên thời gian có thể lâu hơn răng hàm.

Mất một chiếc răng cửa khiến bạn nghĩ đến nó mỗi khi cười. Tại phòng khám của chúng tôi ở Seomyeon, Busan, câu hỏi nghe nhiều nhất trong các buổi tư vấn răng cửa là người khác có nhận ra không. Với các bạn người Việt đang sống hoặc đến Hàn Quốc, chúng tôi có phiên dịch tiếng Việt 1:1 từ buổi tư vấn đầu tiên cho đến khi kết thúc điều trị.

Bài viết này tóm lược những gì làm implant răng cửa trông tự nhiên, dựa trên các bài báo trong tạp chí nha khoa Hàn Quốc và nguồn y tế công.

Vì sao tiêu chuẩn cho implant răng cửa lại cao hơn?

KDCA mô tả nguyên lý cốt lõi của implant là tích hợp xương. Đó là khi xương và chân răng nhân tạo gắn chặt và hoạt động như một. Với răng hàm, đây là mục tiêu trung tâm của điều trị.

Răng cửa cần thêm một điều nữa. Một báo cáo ca trong Tạp chí Hội Phục hình Hàn Quốc nêu rằng với răng cửa trên, chỉ tích hợp xương là chưa đủ. Phục hồi nướu và xương xung quanh sao cho thẩm mỹ cũng quan trọng không kém.

Một bài tổng quan của các nhà nghiên cứu Đại học Quốc gia Jeonbuk cũng nêu cùng quan điểm. Bệnh nhân nhìn thẳng vào răng cửa của mình và so với răng thật bên cạnh. Vì vậy tiêu chuẩn cao hơn răng hàm.

Hình dạng cũng khác. Cổ răng cửa trên thật có hình bầu dục, rộng 4,5–7 mm. Implant thì tròn và từ 5 mm trở xuống, khiến đường viền nướu khó khớp hơn.

Dù vậy, vẫn có lý do để cân nhắc implant khi chỉ mất một răng cửa. KDCA nêu một chỉ định là muốn điều trị răng mất mà không phải mài răng thật bên cạnh. Mất một răng cửa có thể thuộc trường hợp này.

Vì sao đường viền nướu đi theo xương?

Bài tổng quan mô tả nướu là hình ảnh bên ngoài của xương bên dưới. Tùy từng người, nhưng nướu thường cao hơn đỉnh xương phía môi khoảng 3–4 mm.

Vì vậy nếu implant răng cửa được đặt ở mức xương đã tụt, vấn đề sẽ xảy ra. Chiếc răng bên trên sẽ trông dài hơn răng bên cạnh.

Hướng tiêu xương cũng quan trọng. Sau khi mất răng, xương mất trước hết ở chiều dày, về phía môi và phía vòm miệng. Để đặt được implant có độ rộng phù hợp, khi đó cần tái tạo xương nhiều hơn.

Theo KDCA, xương được đánh giá trước phẫu thuật bằng CT nha khoa, phim toàn cảnh và phim trong miệng. Nếu thiếu xương, tái tạo xương có hướng dẫn được dùng để kích thích xương mới phát triển.

Bệnh viện Đại học Quốc gia Seoul liệt kê các điều trị liên quan, gồm ghép xương và bảo tồn ổ răng. Bệnh viện cũng nhắc đến ghép mô liên kết và tái tạo gai nướu, tức là xương và nướu mỗi bên có phương pháp riêng.

Implant nên đặt ở đâu và với góc nào?

Bài tổng quan đưa ra tiêu chuẩn vị trí cho implant răng cửa để nướu không tụt. Ở mức đỉnh implant, phía môi cần còn ít nhất 1,8 mm xương.

Còn có một tiêu chuẩn nhìn từ trên xuống. Hãy tưởng tượng một đường nối mặt phía môi của các răng bên cạnh. Mặt ngoài của implant răng cửa nên nằm lùi vào trong đường đó ít nhất 2 mm.

Góc cũng quan trọng. Bài tổng quan nêu việc đặt không nghiêng về phía môi là điểm then chốt. Ở xương mỏng, nghiêng về phía môi có thể làm đường viền nướu nằm cao hơn răng bên cạnh.

Implant răng cửa cũng có thể được đặt ngay trong ngày nhổ răng. Bệnh viện Đại học Quốc gia Seoul chia thời điểm đặt thành ba loại.

Tác giả bài tổng quan khuyến nghị đặt tức thì khi đạt điều kiện, như xương phía môi dày ít nhất 1 mm. Chiều cao xương và nướu cũng nên khớp với răng bên cạnh.

Trên thực tế, tác giả nói thêm, nhiều ca cần ghép xương hoặc bảo tồn ổ răng. Vì vậy chúng tôi hỏi trước là xương có giữ được implant không, rồi mới đến việc có thể đặt sớm đến mức nào.

Vì sao xuất hiện khe đen giữa các răng, và ngăn ngừa thế nào?

Phần nướu nhọn lấp đầy khoảng giữa hai răng gọi là gai nướu. Khi thiếu phần nướu này, một khe đen sẽ lộ ra giữa các răng.

Lấy trường hợp một implant răng cửa đơn lẻ. Bài tổng quan nêu rằng chiều cao gai nướu do chiều cao xương ở răng thật bên cạnh quyết định.

Nếu răng bên cạnh khỏe mạnh, phần xương đó không dễ mất. Nhưng một khi đã mất vì bất kỳ lý do gì, rất khó phục hồi.

Bài tổng quan cũng dẫn một nghiên cứu về khoảng cách. Khi khoảng cách từ điểm tiếp xúc của mão răng đến xương đó từ 5 mm trở xuống, gai nướu lấp đầy khoảng trống trong mọi trường hợp.

Đặt nhiều implant cạnh nhau lại khác. Nướu giữa hai implant hình thành thấp hơn, cao trung bình 3,5 mm.

Các bước làm implant răng cửa tại Busan là gì?

Implant răng cửa nằm ở hàm trên. Bệnh viện Đại học Quốc gia Seoul đưa ra thời gian lành ít nhất 4–6 tháng cho hàm trên, và ít nhất 2–3 tháng cho hàm dưới.

Sau ghép xương, lành thương thường mất 6–9 tháng. KDCA đưa ra thời gian lành chung là 3–4 tháng, và lưu ý sẽ lâu hơn khi cần ghép xương.

Trước khi đặt, sức khỏe tổng quát được kiểm tra trước. KDCA liệt kê những điểm sau.

• Thuốc: một số thuốc tim mạch và tuần hoàn có thể phải tạm ngừng vì nguy cơ chảy máu.
• Tiểu đường: làm chậm lành thương, nên cần kiểm soát đường huyết.
• Thuốc loãng xương: có thể cản trở tích hợp xương, nên có thể phải tạm ngừng hoặc đổi thuốc.
• Hút thuốc: liên quan trực tiếp đến thất bại, nên bỏ thuốc là điều thiết yếu.
• Sâu răng và bệnh nướu: được điều trị trước phẫu thuật.

Theo các nguồn tài liệu, quy trình đại khái diễn ra theo thứ tự sau.

1. Khám: kiểm tra sức khỏe tổng quát và thuốc đang dùng, đánh giá xương bằng CT nha khoa.
2. Tái tạo xương: nếu thiếu xương, tái tạo xương có hướng dẫn được làm trước hoặc cùng lúc đặt implant.
3. Đặt implant: mở nướu và đặt chân răng nhân tạo, thường mất khoảng một giờ.
4. Lành thương: để xương và chân răng nhân tạo có thời gian gắn kết.
5. Mão tạm: tinh chỉnh hình dạng nướu trong khi theo dõi tiến triển.
6. Mão cuối: gắn cố định mão lên abutment và điều chỉnh khớp cắn.

Một báo cáo ca trong Tạp chí Hội Phục hình Hàn Quốc cho thấy chi tiết giai đoạn mão tạm. Một người đàn ông 47 tuổi mất một răng cửa trên do bệnh nướu, và phần lớn xương phía môi đã mất. Nhóm điều trị dùng phân tích CT và máng hướng dẫn phẫu thuật.

Làm cầu răng trên hai răng hai bên được dự đoán sẽ khiến đường viền nướu bên trái và bên phải không đều. Vì vậy implant được đặt cùng với tái tạo xương.

Trong 4 tháng tiếp theo, phần mão tạm phía nướu được mở rộng nhẹ, hai lần. Mục đích là nâng gai nướu lên.

Tuy vậy, ở bên mất xương nặng, nướu không hồi phục hết. Vùng tiếp xúc của mão cuối được làm dài hơn để bù lại. Ngay cả trong một ca tốt, không phải mọi thứ đều trở lại như cũ.

Bài tổng quan cũng nêu việc điều chỉnh mão tạm trong khi theo dõi là bước then chốt. Nhưng tháo ra lắp lại abutment quá thường xuyên có thể làm tổn thương chỗ bám của nướu. Vì vậy số lần điều chỉnh được giữ ở mức ít.

Khớp cắn và vật liệu abutment cho răng cửa được chọn thế nào?

Trước hết, có sự khác biệt về khả năng hấp thụ lực. Một bài báo của các nhà nghiên cứu Đại học Quốc gia Jeonbuk trên tạp chí Implantology giải thích điều này. Implant không có dây chằng nha chu, nên hấp thụ lực kém hơn răng thật.

Vì vậy với implant răng cửa trên đơn lẻ, khớp cắn được làm khác đi. Nó chạm nhẹ khi bạn cắn chặt. Tốt hơn nếu nó không chạm khi bạn đưa hàm ra trước hoặc sang bên.

Lý do là răng cửa trên phủ lên răng cửa dưới. Ở vị trí này, răng cửa trên chắc chắn phải chịu lực ngang.

Bài báo nhấn mạnh khớp cắn có thể thay đổi theo thời gian, vì răng bên cạnh và răng đối diện có thể dịch chuyển. Vì vậy khớp cắn nên được kiểm tra ở các lần tái khám định kỳ và điều chỉnh lại nếu cần.

Với implant răng cửa, vật liệu abutment cũng cần cân nhắc. Báo cáo ca phục hình ghi nhận nướu mỏng đến mức kim loại có thể lộ qua. Vì vậy abutment zirconia đã được dùng.

KDCA liệt kê gãy mão răng là một biến chứng. Cắn thức ăn cứng hoặc dai truyền lực xuống implant trong xương, và mão hoặc implant có thể gãy. Vì vậy KDCA đưa ra lời khuyên sau:

• Năm đầu là lúc xương ổn định, nên bắt đầu với thức ăn mềm.
• Tránh thức ăn cứng hoặc dai khi có thể.
• Nhai đều hai bên thay vì một bên.
• Nếu bạn nghiến hoặc siết răng, hãy nói với nha sĩ.

Có cần theo dõi nướu sau khi gắn mão không?

Vẻ tự nhiên của implant răng cửa không kết thúc vào ngày gắn mão. Bài tổng quan lưu ý tái tạo xương có thể làm giảm lưu lượng máu đến nướu. Khi đó, nướu có thể co lại bất kể xương bên dưới.

Lúc này có thể cân nhắc ghép nướu. Ghép nướu được kỳ vọng thêm tối đa khoảng 1,5 mm độ dày và nâng đường viền nướu lên tối đa khoảng 1 mm. Nhưng nếu nguyên nhân là thiếu xương, kế hoạch nên tập trung vào tái tạo xương.

KDCA nêu rằng implant không tồn tại mãi. KDCA khuyên tái khám mỗi 3–6 tháng sau điều trị. Vì khe giữa các răng rộng hơn, chỉ nha khoa và bàn chải kẽ răng là thiết yếu.

Còn có cảnh báo về viêm quanh implant. Ngay cả khi xương đã tổn thương nặng, implant có thể không lung lay, nên điều trị thường bị chậm. Nếu bạn nhận thấy bất kỳ thay đổi nào sau đây, hãy đi kiểm tra ngay.

• Răng cửa trông dài hơn một chút so với răng bên cạnh.
• Nướu có vẻ tụt xuống, dấu hiệu của tụt nướu.
• Răng hoặc abutment có cảm giác lung lay.
• Nướu xung quanh sưng kéo dài hoặc có mủ.

Câu hỏi thường gặp

Người khác có nhận ra tôi làm implant răng cửa không?

Các bài báo giải thích kết quả phụ thuộc vào tình trạng xương và nướu, vị trí và giai đoạn mão tạm. Quy trình và kết quả có thể khác nhau giữa trường hợp đủ xương và nướu với trường hợp xương đã tiêu nhiều. Đó là lý do chúng tôi khám kiểm tra trước.

Nếu có khe đen bên cạnh implant răng cửa của tôi thì sao?

Nếu răng bên cạnh còn chiều cao xương, nướu được tạo hình bằng mão tạm, và vùng tiếp xúc có thể được điều chỉnh. Nếu phần xương đó đã mất, chúng tôi lập kế hoạch với hiểu biết rằng khó phục hồi hoàn toàn.

Tôi có thể điều trị bằng tiếng Việt tại Busan không?

Có. Chúng tôi có phiên dịch viên tiếng Việt hỗ trợ 1:1 từ buổi tư vấn đầu tiên cho đến khi kết thúc điều trị. Phòng khám gần lối ra số 2 ga Seomyeon (đi bộ 5 phút), đối diện khách sạn Lotte Busan, và bạn có thể gọi 010-8555-2854 (+82-10-8555-2854 nếu gọi từ nước ngoài).

Tài liệu tham khảo

• Park Yeon-hee, Ahn Seung-geun, Kim Kyung-a, Seo Jae-min, "Những cân nhắc về phẫu thuật và phục hình cho thẩm mỹ mô mềm của implant vùng răng trước," Journal of Dental Rehabilitation and Applied Science 37(4), 2021 — tiêu chuẩn cao hơn cho implant răng cửa vì được so trực tiếp với răng thật; cổ răng thật bầu dục so với implant tròn; xương mất trước ở chiều dày; nướu cao hơn xương phía môi khoảng 3–4 mm; tiêu chuẩn vị trí 1,8 mm và 2 mm và tránh nghiêng về phía môi; điều kiện đặt tức thì; chiều cao gai nướu do xương răng bên cạnh quyết định; nghiên cứu điểm tiếp xúc 5 mm và 3,5 mm giữa hai implant; mão tạm và ảnh hưởng của việc tháo abutment thường xuyên; ghép nướu so với tái tạo xương; siết lại vít lỏng và không để rìa mão nằm quá sâu
• Kang Hyun và cộng sự, "Phục hình thẩm mỹ một implant đơn lẻ vùng răng trước hàm trên: báo cáo ca," Tạp chí Hội Phục hình Hàn Quốc 56(4), 2018 — vì sao chỉ tích hợp xương là chưa đủ với implant răng cửa trên; ca một người đàn ông 47 tuổi với tái tạo xương, phân tích CT và máng hướng dẫn phẫu thuật; tạo hình nướu hai lần bằng mão tạm trong 4 tháng; vùng tiếp xúc dài hơn nơi gai nướu không hồi phục hết; abutment zirconia cho nướu mỏng
• Jeon Bo-seul và cộng sự, "Khả năng và giới hạn của khớp cắn giống răng thật trong phục hình cố định trên implant," Implantology, 2018 — hấp thụ lực kém hơn khi không có dây chằng nha chu; chạm nhẹ khi cắn chặt và không chạm khi đưa hàm ra trước và sang bên với implant răng cửa trên đơn lẻ; tái khám định kỳ và điều chỉnh khớp cắn khi răng bên cạnh dịch chuyển
• Cổng thông tin sức khỏe quốc gia KDCA, "Cấy ghép implant nha khoa" — tích hợp xương là nguyên lý cốt lõi; lành thương thường 3–4 tháng và lâu hơn khi ghép xương; CT nha khoa, phim toàn cảnh và phim trong miệng; tái tạo xương có hướng dẫn; implant không tồn tại mãi; tái khám mỗi 3–6 tháng; chỉ nha khoa và bàn chải kẽ răng là thiết yếu
• Bệnh viện Đại học Quốc gia Seoul, "Cấy ghép implant nha khoa" — thời điểm đặt (tức thì, 6–10 tuần và 3–6 tháng sau nhổ răng); các điều trị liên quan như ghép xương, bảo tồn ổ răng, ghép mô liên kết và tái tạo gai nướu